Psikanalitik Çocuk Ergen Psikoterapisinde Temel Kavramlar

KAPSAYAN VE RUHSAL DERİ
Esther Bick 1968’de yayımladığı “Erken Nesne İlişkilerinde Deri Deneyimi” adlı metninde, bebeğin bir kapsayan olarak anneye olan mutlak gereksinmesini vurgular. Yaşamın başlangıcında kendilik parçaları arasında herhangi bir bütünleşme duygusuna sahip olmayan bebek, mutlak bir çaresizlik içindedir. Kendilik parçalarının kapsanabilmesi için, bu işlevi görebilecek bir dış nesnenin bebek tarafından içe yansıtılması gerekmektedir. Kapsayıcı nesne bebeğin bedenini saran ve sınır oluşturan bir deri şeklinde algılanır. Ruhsallığın en primitif halinde kapsayıcı işleve olan yoğun gereksinme, bebeği ışık, ses, koku veya başka bir duyusal özellik taşıyan bir nesnenin arayışına iter. Böylelikle bu tür bir nesne kısa bir süre için de olsa, bebeğin ilgisini odaklayabilen ve dolayısıyla kendilik parçalarını bu ilgi etrafında tutabilen bir özelliğe sahiptir. Ama anne nesnesini bu tür bir nesneden farklı kılan annenin ruhsal özellikleri ve düşlemleme kapasitesidir (capacité de reverie). Veya Bion’un deyimiyle, düşünebilen bir meme oluşudur, yani bebeğin yansıttıklarını dönüştürerek ona geri gönderebilendir.

KASTRASYON KOMPLEKSİ
Kastrasyon kompleksi, çocuğun cinsler arasındaki anatomik farklılık (penisin olup olmaması) muammasına cevap niteliğinde geliştirdiği kastrasyon fantezisinden kaynak alır; buna göre aradaki farkın nedeni kızların penislerini kaybetmiş olmalarıdır (Laplanche, Pontalis 1967). Kastrasyon kompleksi her iki cinste farklı biçimlerde yaşanır. Kız çocukta penis yokluğu, inkar edilen ya da onarılmaya çalışılan bir haksızlık gibi algılanıp babaya yönelmeyle sonuçlanır. Erkek çocuktaysa penisi kaybetme korkusu anne üzerindeki emellerden vazgeçilmesine ve buna bağlı olarak Oidipal dönemin sonlanmasma yol açar .

<< Geri Dön