Psikanalitik Çocuk Ergen Psikoterapisinde
Temel Kavramlar
SALDIRGANLA ÖZDEŞLEŞME:
A. Freud tarafından tarif edilen saldırganla özdeşleşme çocuğun
dışsal bir tehlike karşısında saldırganı kendine örnek alarak ve
onu taklit ederek edilgen nesne konumundan etkin özne konumuna geçmesine
denk düşer .Normal gelişim süreci içinde çocuğun kendi üzerinde
otorite sahibi olan kişiler (ebeveyn, öğretmen, doktor, v.b.) karşısında
başvurduğu ve üstbenlik oluşumuna katkıda bulunan bu mekanizma,
travmaya maruz kalan ya da fiziksel hastalık çeken çocukların temel
savunma mekanizması haline gelebilir .
SAHTE KENDİLİK:
Annenin bebeğin tümgüçlülük yanılsamasını sağlayamaması durumda,
bebeğin annenin ihtiyaçlarına ayak uydurup, bir boyun eğme tutumu
sergilemesi söz konusudur. Bu durum sahte kendilik (false şelf)
gelişimine başlangıç oluşturur. Gerçekte sahte kendiliğin işlevi
gerçek kendiliği gizleyerek korumaktır. Tüm toplumsallaşmış davranışlarda
bir miktar sahte kendilik mevcuttur. Ancak patolojik sahte kendilikte,
sahte kendilik doyum ve ifade imkanlarından mahrum bırakılmış olan
gerçek kendilikten tamamen kopmuştur (Winnicott, 1962 ).
SQUİGGLE GAME (ÇİZİKTİRME OYUNU):
Çiziktirme oyunu'nda (squiggle game) ise önce Winnicott
kağıt üzerine hiçbir şeye benzemeyen bir çizgi yapar ve çocuk onu
bir şekle dönüştürür. Bu resim çocuğun yansıtmalarını içermesi nedeniyle
üzerinde konuşulabilecek bir malzeme oluşturur. Daha sonra da aynı
çiziktirmeyi çocuk yapar ve bu kez Winnicott onu bir şekle dönüştürür
( Winnicott, 1951, 1971c). Bu oyunda Winnicott, ara alan olarak
tanımladığı "geçiş alanını" çocuğa ulaşma yolu olarak
kullanmaktadır.
ŞİZO-PARANOİD KONUM:
Şizo-Paranoid konum olarak adlandırılan ve yaşamın ilk 3-4 ayına
yayılan bu dönemde, perseküsyon kaygılarına (zarar görme endişesi)
karşı yansıtmanın yanısıra özgül savunma mekanizmaları kullanılır
(Klein M. 1946). Yarılma-ayırma (splitting) ile nesne iyi ve kötü
olarak ikiye ayrılır ve nesneyi ayırma kaçınılmaz olarak benlik
ayırmasına yol açar. İyi ve kötü sıfatları nesnenin içkin özellikleri
olmayıp doyum sağlayıp sağlamamasına göre nesneye yakıştırılır.
Yansıtmalı özdeşim (projective identifıcation) ile ise benlik parçalarının
nesneye yansıtılarak nesnenin ele geçirilmesi ve denetlenmesi hedeflenir.
<< Geri Dön
|